Συνέντευξη των Σταύρου Τζίμα και Μαρίνας Γούσια στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη
Ο Σταύρος Τζίμας γεννήθηκε στον Αυλότοπο Σουλίου Θεσπρωτίας και είναι απόφοιτος του Πανεπιστημίου Μακεδονίας. Εργάστηκε στις εφημερίδας ΝΕΑ, ΒΗΜΑ, ΠΟΝΤΙΚΙ και υπήρξε συνεργάτης της σουηδικής ραδιοφωνίας. Σήμερα είναι επικεφαλής της Διεύθυνσης Μακεδονίας του Αθηναϊκού-Μακεδονικού Πρακτορείου Ειδήσεων και αρθρογραφεί στην εφημερίδα ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ. Το βιβλίο Η Σφαγή της Κεφαλονιάς και ο εφτάψυχος Ιταλός είναι το τέταρτο του συγγραφέα.
Η Μαρίνα Γούσια γεννήθηκε στα Ιωάννινα το 1984 και μεγάλωσε στη Θεσσαλονίκη, όπου και σπούδασε Αρχιτεκτονική στο ΑΠΘ. Από το 2010 ζει και εργάζεται στην Ιταλία.
Πώς ξεκίνησε η ιδέα της συγγραφής του βιβλίου «Η σφαγή της Κεφαλονιάς και ο εφτάψυχος Ιταλός», εκδόσεις Επίκεντρο;
Η ιδέα για τη συγγραφή του βιβλίου ξεκίνησε όταν έχοντας ακούσει την ιστορία του Μπρούνο Μπερτόλντι συνειδητοποίησαμε ότι τα γεγονότα που διαδραματίστηκαν στην Κεφαλονιά κατά το Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο είναι άγνωστα στο ευρύ κοινό τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ιταλία. Επίσης, η απίστευτη ιστορία της ζωής αυτού του ανθρώπου έπρεπε να καταγραφεί, όμως στην Ελλάδα κανείς δε γνώριζε την ύπαρξή του.
Πότε ακούσατε πρώτη φορά για τον Ιταλό Μπρούνο Μπερτόλντι;
Για τον Μπρούνο Μπερτόλντι ακούσαμε το φθινόπωρο του 2018 στο ιταλικό ραδιόφωνο σε μια εκπομπή αφιερωμένη στα εκατοστά του γενέθλια. Η ιστορία του μας κέντρισε αμέσως την ενδιαφέρον και επικοινωνήσαμε μαζί του. Συναντήσαμε έναν πρόσχαρο άνθρωπο, διαθέσιμο να διηγηθεί την ιστορία του και να δώσει όσες πληροφορίες χρειάζονταν για την καταγραφή της.
Γιατί τον επιλέξατε ως ήρωα του βιβλίου σας;
Ο Μπρούνο είναι ένας αυτόπτης μάρτυρας των γεγονότων της Κεφαλονιάς ακόμη εν ζωή, μπορούσαμε να καταγράψουμε τη μαρτυρία του και να συζητήσουμε μαζί του τα γεγονότα της εποχής. Η περιπέτειά του από τη στιγμή που κατατάχτηκε στο στρατό και έφυγε για την Κεφαλονιά ως τη στιγμή που γύρισε στο σπίτι του περιλαμβάνει τα περισσότερα κεφάλαια της ιστορίας του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου: την Ιταλία του Μουσολίνι, την επίθεση στην Ελλάδα, τις φρικαλεότητες των Γερμανών και τις πολύ άσχημες συνθήκες αιχμαλωσίας στη Ρωσία και από εκεί και πέρα, σε προσωπικό επίπεδο, την αστείρευτη θέληση για ζωή και το ένστικτο της επιβίωσης σε συνδυασμό με αρκετή τύχη.
Τι σας εξομολογήθηκε για την Ταξιαρχία του Άκουι στην Κεφαλονιά μέλος της οποίας ήταν ο ίδιος; Ο Μπρούνο μέσω της δικής του ιστορίας μάς διηγήθηκε τη διαδρομή της Μεραρχίας Άκουι από τη στιγμή που εντάχθηκε σ’ αυτή στο Νότιο Τιρόλο ως εκπαιδευτής οδηγών, μέχρι τη σφαγή της από τους Γερμανούς στην Κεφαλονιά. Όταν πλέον η Μεραρχία μεταφέρθηκε στο αλβανικό μέτωπο και από εκεί στην Κέρκυρα και την Κεφαλονιά, ο Μπερτόλντι υπηρετούσε ως λοχίας με καθήκοντα οδηγού του ταξίαρχου Γκέρτσι. Εκεί ζούσαν σα να μην υπάρχει πόλεμος. Είχαν καλές σχέσεις με τους Έλληνες και τους βοηθούσαν στην καθημερινότητά τους. Οι ιστορίες που άκουγαν από άλλα μέτωπα τους φαίνονταν ξένες. Μέχρι που στο νησί έφτασαν οι Γερμανοί.
Μετά την πτώση του Μουσολίνι η Ιταλία συνεργάστηκε με τους Αμερικάνους και έγινε αντίπαλος της Γερμανίας. Τι αποφάσισε ο Γερμανός διοικητής της Κεφαλονιάς για τους Ιταλούς που έμειναν στην ταξιαρχία των Ιταλών Άκουι που δεν μπορούσαν να φύγουν από το νησί;
Μετά την συνθηκολόγηση της Ιταλίας οι Γερμανοί ζήτησαν τον αφοπλισμό και την παράδοση του στρατού της άνευ όρων. Όσο οι Ιταλοί προσπαθούσαν να κερδίσουν χρόνο ελπίζοντας ότι θα κατέφθανε βοήθεια είτε από την Ιταλία είτε από τους συμμάχους, οι Γερμανοί ενίσχυαν τις δυνάμεις τους στο νησί με αποτέλεσμα την επονομαζόμενη σφαγή της Κεφαλονιάς.
Γιατί υπήρχε διαφωνία στην διοίκηση των Ιταλών για το τι θα πράξουν;
Οι Ιταλοί είχαν το αν διχαστεί για πρέπει να παραδώσουν τα όπλα ή όχι, γιατί δεν πίστευαν ότι οι Γερμανοί θα τηρούσαν το λόγο τους και θα τους έστελναν πίσω στην πατρίδα τους. Η ευθύνη των ανωτέρων για τη ζωή χιλιάδων ανθρώπων ήταν τεράστια.
Τελικά τι συνέβη ανάμεσα στους Γερμανούς και τους Ιταλούς; Τελικά οι Ιταλοί μέσω άτυπης ψηφοφορίας αποφάσισαν να μην παραδώσουν τα όπλα και να πολεμήσουν ενάντια στους – εχθρούς πλέον – Γερμανούς. Η ιταλική άμυνα όμως απέναντι στον εμπειροπόλεμο γερμανικό στρατό δεν άντεξε και χιλιάδες Ιταλοί στρατιώτες εκτελέστηκαν επιτόπου από τους Γερμανούς ως προδότες ή πνίγηκαν καθώς τα γερμανικά πλοία με τα οποία μεταφέρονταν σε στρατόπεδα συγκέντρωσης βυθίστηκαν από τους συμμάχους.
Ποιος είναι ο λόγος που τις τελευταίες δεκαετίες υπάρχει μεγάλο ενδιαφέρον για τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο; Κατά τη διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών οι γενιές που υπέφεραν άμεσα από τον Β’Π.Π. γέρασαν, οι περισσότεροι πλέον έχουν πεθάνει. Ήταν η τελευταία ευκαιρία να γίνει καταγραφή μαρτυριών τόσο παγκοσμίως όσο και ειδικά στη χώρα μας για την αντίσταση που επέδειξε στις δυνάμεις του Άξονα. Τώρα πια τα γεγονότα που διαδραματίστηκαν μπορούμε να τα βρούμε μόνο σε ιστορικές καταγραφές ή διαστρεβλωμένα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ελπίζοντας να μην επαναληφθούν ποτέ στην ιστορία της ανθρωπότητας. Δυστυχώς η πολιτικοκοινωνική κατάσταση των τελευταίων ετών προμηνύει το αντίθετο.
