Ζωντανοί μάρτυρες που έμειναν αναλλοίωτοι στον χρόνο και στην ιστορία της γραφής 

Γράφει ο Νίκος Σόκολος

H ιστορική εξέλιξη του Ελληνισμού από την εποχή που ο Μέγας Αλέξανδρος ηγείται μιας πανελλήνιας συμμαχίας στον τελικό πόλεμο κατά των Περσών, απέναντι στις σημερινές αντιλήψεις σχετικά με τις τρέχουσες γεωπολιτικές και οικονομικές εξελίξεις στον περσικό κόλπο, προκαλούν σύγχυση και αβεβαιότητα αλλά και αντικρουόμενες πληροφορίες σχετικά με την κρίση στην Μέση Ανατολή.

Και ενώ συμβαίνουν παραβιάσεις της κατάπαυσης του πυρός, μια άλλη περιληπτική αφήγηση γύρω από την Ελληνιστική περίοδο και από την επέκταση του Ελληνικού πολιτισμού στην Ανατολή, μας φέρνει πιο κοντά σε μια εντυπωσιακή ανακάλυψη στην αρχαία πόλη Άμος.

Αλλά και σε μια ευχάριστη ανάπαυλα, η οποία σταδιακά πραγματεύεται μια ολοκληρωμένη εικόνα της επιτύμβιας γλυπτικής αλλά και πιο πολύ κοντά σε μια μορφή τέχνης, στην οποία διακρίνουμε σκαλιστά γράμματα, αλλά και μια σύνθεση γραφής και γλυπτικής στην οποία συνδυάζουμε την αισθητική με την λειτουργικότητα.

Τα σκαλιστά αυτά λειτούργησαν ως γέφυρα επικοινωνίας, συνδυάζοντας την τέχνη του λόγου με την τέχνη της απεικόνισης, την εξαιρετική ποικιλία των γραμματοσειρών δίνοντας έμφαση στην διάρκεια του χρόνου, όπως και στον μνημειακό τους χαρακτήρα.

Μια εντυπωσιακή αρχαιολογική ανακάλυψη στην Τουρκία φέρνει στο φως ένα πλήρες συμβόλαιο μίσθωσης γης, αποκαλύπτοντας ότι η γραφειοκρατία και η νομική προστασία, ήταν εξαιρετικά προηγμένες, ήδη από την Ελληνιστική εποχή.

Η Ελληνιστική εποχή, ( 30 – 323 π.χ), είναι η περίοδος μετά τον θάνατο του Μεγάλου Αλεξάνδρου, χαρακτηριζόμενη από την επέκταση του Ελληνικού πολιτισμού στην Ανατολή.

Βέβαια το πρόβλημα των σχέσεων Ελλήνων και Ανατολικών λαών δεν ήταν νέο και ούτε αντιμετωπίστηκε για πρώτη φορά κατά την περίοδο του Μεγάλου Αλεξάνδρου και κατά την Ελληνιστική περίοδο.

Η διείσδυση των Ελληνικών στοιχείων συντέλεσε τόσο σημαντικά στην εσωτερική αποσύνθεση της Περσικής αυτοκρατορίας, ώστε στις παραμονές των Ελληνομακεδονικών κατακτήσεων, είχε προλειανθεί το έδαφος, για κράτη με Ελληνικό πολιτισμό ή και ανάμεικτο.

Έτσι στην Ανατολή συναντάμε τους πρόδρομους και τα πρότυπα της Ελληνιστικής εποχής, τους ζωντανούς μάρτυρες, που έμειναν αναλλοίωτοι στο χρόνο και στην ιστορία της γραφής.

Στην γραφή εκείνη που έγινε πιο λειτουργική, αναγνώσιμη, με τα βασικά χαρακτηριστικά της να σε παραπέμπουν στην καλλιγραφία, στην αισθητική των ελληνιστικών επιγραφών, καθώς και σε ένα σημαντικό εργαλείο διοίκησης και πολιτισμού.

Επιπλέον η εντυπωσιακή αυτή ανακάλυψη της επιγραφής στα Ελληνικά, φανερώνει το πως διασφαλίζουν οι αρχαίοι τις εμπορικές τους συμφωνίες και τους κανόνες στους οποίους βασίζονταν η αγροτική παραγωγή  πριν δυο χιλιάδες χρόνια.

Αυτή η λεπτομερής και λεπτή γραφή είναι τόσο θαυμάσια, που σε κάνει να πιστέψεις ότι είναι είναι συνδεδεμένη με ένα γραφοκινητικό συντονισμό, που μπορεί να περιλαμβάνει τον έλεγχο, την ροή και την ακρίβεια, μέσα από μια εξειδικευμένη τέχνη.
Αυτή η τέχνη παραμένει ζωντανή στις ημέρες μας, ως καλλιτεχνική δημιουργία και ως την κατασκευή δομικών στοιχείων.