Η πρόεδρος του «Μακρυγιάννη» Ιουλία Σωτηρίου μιλά στην Ηχώ

«Ο σύλλογός μας είναι ένα αληθινό καταφύγιο δημιουργίας και ένα δεύτερο σπίτι για όλους μας»

Στρέφουμε το βλέμμα μας σε γυναίκες που δίνουν ζωή στον πολιτισμό του τόπου μας. Γυναίκες προέδρους συλλόγων, που με μεράκι, αγάπη και ακούραστη διάθεση κρατούν ζωντανές τις παραδόσεις, οργανώνουν δράσεις και φέρνουν τους ανθρώπους πιο κοντά. Ένα μικρό αφιέρωμα σε μεγάλες καρδιές που κάνουν τον πολιτισμό κομμάτι της καθημερινότητάς μας.
                                                                                        Συνέντευξη: Όλγα Τσιάφη

Την γνωρίζω χρόνια, θεωρώ τον εαυτό μου καλή της φίλη και γι’ αυτό η κουβεντούλα μας δεν έχει την τυπικότητα μιας συνέντευξης.
Η Ιουλία Σωτηρίου είναι ένας άνθρωπος γεμάτος αφοσίωση, ενέργεια και αγάπη για όσα υπηρετεί, φέρνοντας εις πέρας, με μεγάλη επιτυχία πάντα, οτιδήποτε έχει αναλάβει.
Μιλήσαμε για τον σύλλογο που έχει γίνει ένα δεύτερο σπίτι για κείνη, το πέρασμά της από το χορευτικό πατάρι στην θεατρική σκηνή και για τα νέα της καθήκοντα, αυτά της Προέδρου του Πολιτιστικού Συλλόγου Άρτας «Ο ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ».

Ξεκίνησες από το χορευτικό τμήμα του συλλόγου, υπάρχουν στοιχεία από εκεί που «κουβαλάς» ακόμη, στη σκηνή ή στην διοίκηση;
Ο χορός είναι πάνω από όλα πειθαρχία, συνέπεια, ομαδικότητα, ικανότητα διαχείρισης χρόνου και συντονισμός. Στο χορευτικό μαθαίνεις ότι αν δεν πιάσεις γερά το χέρι του διπλανού σου, αν δεν κάνεις τα βήματα σωστά, ο κύκλος θα σπάσει.

Αυτό το “μαζί” το κουβαλάω παντού: στη σκηνή, όπου η εμπιστοσύνη στον συνάδελφο είναι το παν, στη διοίκηση του συλλόγου όπου η ηγεσία δεν είναι διαταγή αλλά συνδημιουργία, στην προσωπική μου ζωή, όπου η ισορροπία και ο σεβασμός στις σχέσεις απαιτούν τον ίδιο συγχρονισμό και την ίδια προσοχή με έναν χορευτικό κύκλο.

Έμαθα να ακούω τους άλλους, να προσαρμόζομαι χωρίς να χάνω τον ρυθμό μου και να στηρίζω αλλά και να στηρίζομαι. Όπως στον χορό, έτσι και στη ζωή, τίποτα δεν πετυχαίνεται μόνο του· χρειάζεται κοινός βηματισμός, εμπιστοσύνη και διάθεση να προχωράς μαζί με τους άλλους.

Αν γυρίσεις πίσω στην αρχή, στο χορευτικό, τι σου έρχεται πρώτο στο μυαλό;
Όταν γυρίζω πίσω το χρόνο, στο χορευτικό, η καρδιά μου γεμίζει από ευγνωμοσύνη για τους δασκάλους μου, τον Φώτη Στάμο και τη Λίτσα Μανώλη.

Άνθρωποι που αφιέρωσαν πάνω από 40 χρόνια της ζωής τους στον σύλλογο, που μας έμαθαν όχι μόνο τα βήματα, αλλά και το ήθος του χορευτή. Νιώθω δέος και βαθιά ευγνωμοσύνη γιατί αυτοί οι άνθρωποι “έχτισαν” το χορευτικό τμήμα του Μακρυγιάννη και μας παρέδωσαν μια βαριά κληρονομιά, νοιώθω νοσταλγία για την παρουσία τους, τις πρόβες, τις παραστάσεις, τα ταξίδια που κάναμε και τις όμορφες στιγμές που μοιραστήκαμε.

Νιώθω παρόλα αυτά ότι δεν έφυγαν ποτέ πραγματικά από κοντά μας γιατί η διδασκαλία τους είναι ακόμη στα πόδια κάθε χορευτή που ανεβαίνει στη σκηνή και συνεχίζει τον κύκλο, το χορό.

Είναι στον τρόπο που κρατάμε το χέρι, στο βλέμμα, στο ήθος και στη σεμνότητα με την οποία στεκόμαστε απέναντι στην παράδοση. Ζουν σε κάθε σωστό βήμα, σε κάθε κοινό παλμό της ομάδας, σε κάθε στιγμή που ο χορός γίνεται κάτι περισσότερο από κίνηση, γίνεται μνήμη, συνέχεια και ευθύνη.

Τώρα που πρόσφατα έχεις αναλάβει την προεδρία, ενώ πριν ήσουν στο συμβούλιο σαν μέλος, πως το ζεις στην πράξη όλο αυτό; Η διαφορά από μέλος του διοικητικού συμβουλίου μέχρι αυτόν της προέδρου είναι μεγάλη;
Ως μέλος συμμετέχεις, προτείνεις, στηρίζεις. Ως πρόεδρος καλείσαι να συντονίσεις, να πάρεις αποφάσεις, να εμπνεύσεις, να προσφέρεις ουσιαστικά. Είναι μια ευθύνη μεγαλύτερη, που δεν αφορά μόνο τη λειτουργία του συλλόγου αλλά και τους ανθρώπους του.

Καλείσαι να ισορροπήσεις ανάμεσα σε διαφορετικές ανάγκες, να ακούς ουσιαστικά, να διαχειρίζεσαι δυσκολίες και να κρατάς την ομάδα ενωμένη. Η διαφορά δεν είναι μόνο στον ρόλο, αλλά κυρίως στην οπτική: από το “εγώ συμμετέχω” περνάς στο “εμείς προχωράμε μαζί”. Και αυτό απαιτεί συνέπεια, οργανωτικότητα, μεθοδικότητα, καθαρότητα σκέψης και, πάνω απ’ όλα, αγάπη για αυτό που υπηρετείς.

Ποιο ήταν το κίνητρο που σε έκανε να διεκδικήσεις την θέση της προέδρου;
Το κίνητρό μου ήταν ξεκάθαρο: η βαθιά μου αγάπη για τον σύλλογο και η ανάγκη να συμβάλω ενεργά στην εξέλιξή του, επιστρέφοντας έμπρακτα όλα όσα μου έχει προσφέρει τόσα χρόνια.

Πιστεύω ουσιαστικά στη δύναμη της συλλογικότητας και θέλησα να αναλάβω έναν ρόλο ευθύνης, με διάθεση προσφοράς και συμμετοχής. Στόχος μου είναι να συμβάλλω ώστε ο “Μακρυγιάννης” να παραμείνει ένας ζωντανός και ανοιχτός οργανισμός, που θα συνεχίσει να παράγει πολιτισμό με αξιοπρέπεια, μεράκι και συνέπεια απέναντι στην παράδοση και στους ανθρώπους του.

Παραμένεις ενεργή στην θεατρική ομάδα, πως καταφέρνεις να ισορροπείς ανάμεσα στην διοίκηση και την δημιουργική συμμετοχή;
Πρόκειται για δύο φαινομενικά αντίθετους και διαφορετικούς ρόλους που, όμως, αλληλοσυμπληρώνονται και με κάποιο τρόπο τρέφουν ο ένας τον άλλον.

Από τη μία η διοίκηση απαιτεί λογική, στρατηγική οργάνωση και μια καθαρή ματιά στα πράγματα. Από την άλλη, το θέατρο στηρίζεται στο συναίσθημα, την έκθεση και την ελευθερία της έκφρασης.

Η ισορροπία μεταξύ τους επιτυγχάνεται με τον βαθύ σεβασμό στον ρόλο της κάθε στιγμής: Στην πρόβα, αφήνω πίσω την ιδιότητα της προέδρου και γίνομαι η ηθοποιός που αφοσιώνεται με ταπεινότητα στη συλλογική δημιουργία, σε αυτό που αγαπώ βαθιά να υπηρετώ.

Όταν όμως επιστρέφω στα διοικητικά μου καθήκοντα, η ευθύνη παίρνει τη θέση της έμπνευσης, με μοναδικό μέλημα να διασφαλίσω τις ανάγκες και το μέλλον ολόκληρης της οικογένειας του “Μακρυγιάννη”.

Η διττή αυτή ιδιότητα επηρεάζει την σχέση σου με τα υπόλοιπα μέλη της θεατρικής ομάδας; Η πρόεδρος, μέσα σου, συμφωνεί πάντα με την ηθοποιό;
Η σχέση μου με τα μέλη της θεατρικής ομάδας υπερβαίνει τους τίτλους· είναι η δεύτερη οικογένειά μου.

Υπάρχει μεταξύ μας μια βαθιά, κεκτημένη εμπιστοσύνη, μια υπέροχη σχέση αγάπης και αμοιβαίας κατανόησης, γνωρίζουν καλά πως ως “Πρόεδρος” είμαι εκεί όχι για να επιβληθώ, αλλά για να διευκολύνω, να αποτελώ το στήριγμα που θα λύσει κάθε πρόβλημα, ώστε όλοι μαζί να δημιουργούμε απερίσπαστοι.

Όσο για την εσωτερική μου ισορροπία, οι δύο αυτές ιδιότητές μου βρίσκονται σε έναν διαρκή και γόνιμο διάλογο. Μπορεί η διοικητική μου πλευρά να οφείλει μερικές φορές να είναι αυστηρή με τα πρακτικά και τα οργανωτικά ζητήματα, ώστε να εξασφαλίζεται η ομαλή λειτουργία του Συλλόγου, όμως η ηθοποιός μέσα μου λειτουργεί σαν εσωτερική υπενθύμιση να παραμένω ανθρώπινη, ανοιχτή και δημιουργική, και είναι εκείνη που με επαναφέρει στην τάξη.

Μου θυμίζει να παραμένω πάντα ανθρώπινη, να αφουγκράζομαι το συναίσθημα, να μην ξεχνώ πως ο τελικός μας προορισμός είναι η δημιουργία και το φως της σκηνής. Έτσι, οι δύο πλευρές δεν συγκρούονται· αντίθετα, ισορροπούν και με βοηθούν να προσεγγίζω τους ανθρώπους με κατανόηση και ευθύνη ταυτόχρονα.

Πόσο σημαντικό είναι για έναν πολιτιστικό σύλλογο να προσφέρει πολλές μορφές έκφρασης;
Είναι θεμελιώδες, γιατί ο πολιτισμός δεν μπορεί και δεν πρέπει να είναι μονοδιάστατος, ούτε περιοριστικός. Κάθε άνθρωπος φέρει μέσα του έναν διαφορετικό τρόπο να “μιλά”, να εκφράζεται: άλλος μέσα από την κίνηση του χορού, άλλος μέσα από τη δύναμη του γραπτού λόγου ή του λόγου στη σκηνή, και άλλος μέσα από τη μελωδία, τη μουσική ή την τέχνη των εικαστικών.

Δημιουργώντας ένα μωσαϊκό διαφορετικών δράσεων, ο “Μακρυγιάννης” μετατρέπεται σε μια μεγάλη, ζεστή αγκαλιά για κάθε ανήσυχο πνεύμα της πόλης μας. Στόχος μας είναι να προσφέρουμε το έδαφος ώστε κάθε μέλος μας να βρει τη δική του “φωνή”, να εκφραστεί, να συνδεθεί και να ανθίσει.

Ποιο είναι το όραμα και οι βασικοί στόχοι του συλλόγου;
Το όραμά μας είναι ένας “Μακρυγιάννης” εξωστρεφής, ένας ζωντανός φάρος πολιτισμού, που θα λειτουργεί ως σημείο αναφοράς και πηγή έμπνευσης για την τοπική κοινωνία και όχι μόνο.

Βασικός μας στόχος παραμένει η με σεβασμό διατήρηση της παράδοσης, καθώς αυτή είναι οι ρίζες μας, αλλά ταυτόχρονα και η τόλμη να ανοίξουμε νέους δρόμους με σύγχρονες δράσεις.

Θέλουμε να δημιουργήσουμε μια γέφυρα ανάμεσα στο χθες και το σήμερα, μια γέφυρα με τη νεολαία μας, προσφέροντάς της έναν χώρο όπου θα νιώθει ότι μπορεί να εκφραστεί, να συμμετέχει ενεργά, να δημιουργήσει και να βρει το δικό της όραμα για το μέλλον, ώστε ο και σύλλογος να συνεχίσει να εξελίσσεται και να παραμένει επίκαιρος.

Ποιες είναι οι μεγαλύτερες προκλήσεις σήμερα για έναν πολιτιστικό σύλλογο;
Η μεγαλύτερη πρόκλησή μας είναι να κρατήσουμε ζωντανό το ενδιαφέρον των ανθρώπων και να τους εμπνεύσουμε να συμμετέχουν, σε μια εποχή που η ψηφιακή οθόνη τείνει να υποκαταστήσει την αληθινή ανθρώπινη επαφή.

Παράλληλα, η οικονομική στενότητα και η πιεστική έλλειψη χρόνου στην καθημερινότητα όλων μας, αποτελούν καθημερινά εμπόδια. Όμως, απέναντι σε αυτές τις προκλήσεις, ο “Μακρυγιάννης” αντιτάσσει το πείσμα και την ανιδιοτελή προσφορά των μελών του.

Είναι πραγματικά συγκινητικό να βλέπεις πως ο εθελοντισμός και η αγάπη για τη συλλογική δημιουργία μπορούν ακόμα να κάνουν θαύματα, μετατρέποντας τις δυσκολίες σε ευκαιρίες δημιουργίας που κρατούν την προσπάθειά μας ζωντανή και δημιουργική.

Τι θα ήθελες να κρατήσεις ή να ενισχύσεις ακόμη περισσότερο στον σύλλογο με βάση την εμπειρία σου όλα αυτά τα χρόνια;
Πρωταρχικός μου στόχος είναι να ενισχύσω ακόμα περισσότερο την ενότητα και το αίσθημα της προσφοράς και της κοινής ταυτότητας.

Θέλω κάθε μέλος, από το πιο μικρό παιδί μέχρι τον πιο παλιό συνεργάτη, να νιώθει πως ο “Μακρυγιάννης” του ανήκει πραγματικά, ότι είναι το δικό του σπίτι όπου η φωνή του έχει αξία.

Επιδιώκω να σπάσουμε τα στενά όρια των τμημάτων και να ενδυναμώσουμε τη μεταξύ τους επικοινωνία, την αλληλοστήριξη και τη συνεργασία· να λειτουργούμε ως ένα σώμα, μια γροθιά, μια ενιαία ταυτότητα.

Παράλληλα, θέλω να ενισχύσω την εκπαιδευτική διάσταση του Συλλόγου μας, φέρνοντας καταξιωμένους ανθρώπους της τέχνης για σεμινάρια και εργαστήρια, να δοθεί έμφαση στη συμμετοχή της νεολαίας και στην ανάδειξη νέων ιδεών, ώστε να εξελισσόμαστε διαρκώς.

Τέλος, επιθυμώ να δω τον Σύλλογο να γίνεται ακόμα πιο προσβάσιμος και συμπεριληπτικός, ανοίγοντας τις πόρτες μας σε νέες συνεργασίες με φορείς της πόλης μας, γιατί ο πολιτισμός αποκτά νόημα μόνο όταν μοιράζεται και όταν ενώνει ολόκληρη την κοινωνία.

Αν έπρεπε να περιγράψεις τον σύλλογο σε ένα άνθρωπο που δεν τον ξέρει καθόλου, τι θα έλεγες ότι τον κάνει ξεχωριστό;
Αυτό που κάνει τον “Μακρυγιάννη” μοναδικό δεν είναι οι τοίχοι του, τα αρχεία του, οι παραδοσιακές φορεσιές ή τα κειμήλιά του, αλλά το μεράκι, ο ιδρώτας στις πρόβες, η συγκίνηση πριν από τη σκηνή και το χειροκρότημα στο τέλος κάθε παράστασης, η αστείρευτη ψυχή των ανθρώπων του.

Είναι ένας ζωντανός, παλλόμενος οργανισμός που αναπνέει μέσα από το μεράκι μας, τον ιδρώτα στις πρόβες, το λυτρωτικό χειροκρότημα, τον τρόπο που ο καθένας συμβάλλει, μικρά ή μεγάλα, σε κάτι συλλογικό και ουσιαστικό και την αγάπη που μοιραζόμαστε απλόχερα.

Δεν πρόκειται απλώς για έναν χώρο δραστηριοτήτων, αλλά για ένα αληθινό καταφύγιο δημιουργίας και ένα δεύτερο σπίτι για όλους εμάς. Είναι εκείνο το σπάνιο μέρος όπου ο καθένας μπορεί να αποβάλει τους ρόλους της καθημερινότητας, να βρει τον εαυτό του και να γίνει μέλος μιας αυθεντικής παρέας που την ενώνει το ίδιο πάθος: η πίστη πως ο πολιτισμός είναι η μόνη απάντηση στους γκρίζους καιρούς.

Η μεγαλύτερη δύναμή του είναι αυτή ακριβώς η συλλογική μνήμη που χτίζουμε μέρα με τη μέρα· μια δύναμη που μετατρέπει την απλή συμμετοχή σε στάση και σχέσεις ζωής, που καλλιεργεί αξίες και μετατρέπει την παράδοση σε κάτι ζωντανό και σύγχρονο.

Για μένα, ο “Μακρυγιάννης” είναι η απόδειξη πως όταν οι άνθρωποι ενώνονται για έναν ανώτερο σκοπό, μπορούν να κρατήσουν την ομορφιά ζωντανή, προσφέροντας νόημα και φως σε ολόκληρη την κοινωνία μας.

Σας ευχαριστώ από καρδιάς για την τιμή και τη χαρά που μου κάνατε να μοιραστώ μαζί σας αυτές τις σκέψεις!

Από τον ρυθμό του χορού μέχρι την ένταση του θεάτρου και την ευθύνη της προεδρίας, η Ιουλία Σωτηρίου συνεχίζει να υπηρετεί τον πολιτισμό με τον ίδιο τρόπο: με παρουσία, μεράκι και μια βαθιά πίστη στη συλλογικότητα.
Κι εμείς ευχαριστούμε!

  Από την πιο πρόσφατη θεατρική παραγωγή του ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗ, TOC TOC